Feeds:
Berichten
Reacties

Archive for the ‘Chronisch ziek’ Category

‘Zeg maar nee, want dan krijg je er twee…toevallig!’, leerde Bart de Graaff ons in een koekjesreclame in 1988. En dat lijkt een wijze les, maar in december kun je het toch beter houden op: ‘als een Crohnpatiënt ‘nee’ zegt dan bedoelt hij/zij ook ‘nee’.
Gezonde keuzes maken is al moeilijk genoeg, maar in de zomer, waarin je vaak meer trek hebt in een salade en een stukje fruit, makkelijker dan in de winter. Mijn tactiek (eigenlijk mijn algemene Crohn-tactiek) is keuzes maken. Dus zeg ik ‘nee’ tegen kruidnoten (want die vind ik niet zo héél erg lekker), zodat ik ‘ja’ kan zeggen tegen een pepernoot of twee of een stukje marsepein. En dan dus niet een hele zak leegeten, maar drie pepernoten op een schaaltje leggen, kop thee of warme chocomel erbij (zelfgemaakte op basis van rauwe cacao en rijstmelk) en er de tijd voor nemen. En het daarbij laten.
Nu is zelfdiscipline één ding, maar zoals bij zoveel dingen zit de hel ‘m in ‘de anderen’. De goedbedoelde aanmoedigingen dat je vooral nog een stukje matraszacht brood moet nemen (terwijl je van wit brood buikpijn krijgt) of ooms die vinden dat je wat bleek ziet en een lap vlees op je bord willen schuiven, terwijl je al jaren geen vlees meer eet omdat je darmen dat niet kunnen verwerken.
Ik heb ooit een kwartier lang de oma van een toenmalig vriendje ervan moeten overtuigen dat ik echt geen pudding wilde. Nee, ook geen frambozenpudding. Nee, ik ben tevreden met mijn mandarijntje. Nee, dank u, ook geen chocoladepudding. En intussen proberen om niet in de lach te schieten om de gezichten die dat vriendje trok.
En ik snap het wel een beetje: mensen die je liefhebben willen je verwennen met eten dat ze zelf lekker vinden of zelf hebben gemaakt en ‘nee’ is dan even moeilijk om te horen, maar je gezondheid is toch het belangrijkst.
Er zit dus niets anders op dan kiezen uit drie dingen: óf je kookt zelf een gezond diner, óf je zegt ‘Nee, ik ga nu niet iets eten waar ik me slecht van ga voelen om jou een beter gevoel te geven’ of je gaat gewoon heel december in Gambia op het strand zitten om alle feestdagen te ontlopen.
Dat lijkt me uiteindelijk het allerbeste voor je gezondheid (en de familiebanden). 

 

Wegens een fout van de redacteur stond er dit kwartaal geen column in Crohniek, daarom verschijnt de december-column nu online.

Advertenties

Read Full Post »

Mijn meest recente column voor Crohniek lees je hier: 2018-10-1_0529 

Read Full Post »

Mijn meest recente column voor Crohniek, over de eeuwige salade geitenkaas en eten op reis, lees je hier: 2018-7-2_24026

Read Full Post »

Vriendin S. zit een poosje om medische redenen in een kliniek (nee, niet om af te kicken), en dat lijkt mij tot dáár aan toe, maar ze zit daar met andere mensen. En dat lijkt mij dus de hel, want die mensen kies je niet zelf. En al zijn ze nog zo aardig, ik zou dat heel snel zat zijn. Ik werk niet voor niets met alleen een hond als collega.
Gelukkig is vriendin S. een stuk socialer dan ik en vindt ze de meeste mensen ‘gezellig’. En dat is maar goed ook want ze zit er best lang. Helaas is ze het inmiddels goed zat want er is iemand (ja, het is een man), die weigert om zijn deel van de huishoudelijke taken te doen. Het afruimen van het aanrecht is vrouwenwerk en hij bezigt zinnen als ‘Hé popje, zet eens koffie’.
‘My god, zou echt iets voor jou zijn’, appt ze.
Inderdaad, als iemand mij popje zou noemen en denkt dat ik wel koffie ga zetten omdat ik borsten heb dan verander ik in Chucky, of hoe heet die horrormarionet ook alweer.
Het doet me denken aan de tijd dat ik als bijbaantje bij een schoenenwinkel werkte en we een nieuw filiaal aan het opzetten waren. Toen kwamen er bouwvakkers uit Utrecht. Die waren in de winkel aan het klussen en ik kwam om een levering in de stelling te zetten.  
Het eerste wat ze tegen me zeiden toen ik ’s morgens binnenkwam was niet ‘goedemorgen’ of ‘hoi’ maar ‘Is er koffie?’
‘Ja’, zei ik. ‘In dat blik waar ‘koffie’’ op staat. Vervolgens heb ik een kop thee voor mezelf gezet en ben ik naar boven gegaan. Ik was 18 en wist heel goed dat ik geen universitaire opleiding volgde om iemand koffiejuffrouw te worden.
Een half uurtje later kwam mijn collega binnen en het beste mens liet zich wél voor hun karretje spannen en ging koffie zetten. Een kwartiertje later liep één van de lompe lullen het koffiezetapparaat omver waardoor de koffie in de nieuwe vloerbedekking trok. Mag je drie keer raden wie het uiteindelijk op ging ruimen (hint: ik was het niet, ik had het te druk met het uitkafferen van die minkukels).

Read Full Post »

Het is nu bijna zes jaar geleden dat mijn eerste boek, Onbeperkt Mindful, uitkwam. Het is nog steeds mijn meest persoonlijke boek en ook het boek waar ik de meeste reacties van lezers op heb gekregen. Alle brieven en mailtjes heb ik zorgvuldig bewaard. Ze zijn voor mij het bewijs dat Onbeperkt Mindful het boek is dat er nog niet was: een houvast voor mensen die chronisch ziek zijn en zich afvragen ‘wat nu’? Hoe gaat mijn leven er nu uitzien?
Het korte, en irritante, antwoord is dat dat voor iedereen anders is. Maar de weg en de struikelblokken daarop zullen grotendeels hetzelfde zijn.
Onbeperkt Mindful vertelt mijn verhaal, en ik zeg er eerlijk bij: ik weet het ook niet allemaal. Maar blijkbaar toch wel goed genoeg om mensen te inspireren. Of ze aan het lachen te krijgen.
Eén van de leukste stukjes om te schrijven was het hoofdstuk over de emmerlijst (ja, dat is gewoon een gekke vertaling van bucketlist). Vooral omdat ik besloot om aan vrienden te vragen wat zíj nou graag nog eens zouden willen doen voordat ze de pijp uit gaan (pijplijst was een logischer vertaling geweest maar ik denk dat mijn uitgever, terecht, zou hebben gezegd dat dat niet zo handig was).
Als ik het hoofdstuk nu teruglees kan ik constateren dat mijn vader inmiddels in het Prado Museum is geweest, de echtgenoot hardgelopen heeft over de Golden Gate Bridge en vriendin P. met man en kinderen door Amerika is getrokken.
Mijn eigen lijstje was zes jaar geleden al deels afgevinkt (Stonehenge bezoeken, op een grasveld yoga doen-iets wat ik in september op vakantie in Frankrijk wéér heb kunnen doen), maar er was nog genoeg te wensen over. Ik wilde graag alle 5 de TVTAS-Waddeneilanden bezoeken, tot dan toe was ik alleen op Terschelling geweest, inmiddels ook op Texel, Vlieland en Ameland. Ik ben er dus nog niet, maar het schiet aardig op.
Wat talen leren betreft heb ik me ook ontwikkeld, mijn Deens is beter en ik spreek een beetje Italiaans, maar om nou te zeggen dat ik er zeven spreek gaat ook wat ver.
Ik realiseer me dat ik in de afgelopen 6 jaar vooral veel dingen heb gedaan die ik helemaal niet bedacht had. Zo heb ik mijn haar een keer gedoneerd aan Stichting Haarwensen, dat was heel tof om te doen en zou ik nooit verzonnen hebben. En ik heb niet echt heel groots durven dromen. Ierland staat op de lijst, maar daar ben ik nog niet geweest. Wat ik wél heb gedaan? Sittin’ on the dock of the bay in San Francisco, een tas gekocht bij Gucci in Verona, Aziatisch gegeten in Hell’s Kitchen, New York, alle trappen beklommen op Le Mont St. Michèl, een bonte ijsvogel gezien in Gambia en babouches gekocht in Marrakech.
Wat ik in de afgelopen 6 jaar heb geleerd is dat er méér kan. Ik ben inderdaad beperkt en moet, ook op vakantie, ‘thee en een boek-tijd’ inruimen. Maar thee hebben ze overal, ook in Gambia, en een boek heb ik toch altijd bij me. En ja, na een reis ben ik meestal best moe. Maar dat kan ik thuis ook zijn. Dus waarom zou ik me tegen laten houden?
Dus staan er op mijn wensenlijst niet alleen meer waddeneilanden, maar landen in andere werelddelen. Bovenaan? Japan. Daar schijnen ze hele goede thee te hebben. Scan_20151005 (4)h

Read Full Post »

Klik hier:  2018-1-21_42344 om mijn meest recente column voor Crohniek te lezen. 

Read Full Post »

Het grote moe

Vorige week had ik mijn eens-in-de-zoveel-tijd afspraak bij mijn internist. mijn bloeduitslagen waren goed, het ijzergehalte was wat laag (dus ik mag volgende week terugkomen voor een infuus), maar toch een HB van ruim 8. Niet slecht voor een Crohnpatiënt. Maar toen hij vroeg hoe het ging kon ik niet anders dan eerlijk zeggen ‘Ik ben heel erg moe.’ Dat hoorde hij helaas vaker: zo’n beetje al zijn patiënten zijn boel-veel-moe en er is helaas niets aan te doen. Het is ook niet gegarandeerd dat het ijzerinfuus ook maar enigszins zal helpen, maar niet geschoten is altijd mis.
Nu ben ik sinds ik Crohn heb over het algemeen meestal moe, maar in de herfst komt daar nog een schepje bovenop. We gaan vaak in september op vakantie om een zo lang mogelijke zomer te hebben (dit jaar een weekje Bretagne waar we gelukkig nog wat zon zagen), maar zodra het letterlijk wintertijd is geworden is mijn energie weg.
Alsof ik op zonne-energie loop. Of liep.
Daarom heb ik tegelijk met het verzetten van de klok het winterplan in werking gesteld. Ik begin iedere ochtend met minstens 20 minuten achter de daglichtlamp en het innemen van mijn vitamine D25 druppels (die moeten we in Noord-Europa eigenlijk ook in de zomer innemen, maar dan vergeet ik het nog wel eens).
Verder is het verstandig om ook in de winter minstens 30 minuten buiten te zijn, het liefst in de natuur. Dat lukt natuurlijk niet altijd, maar naar buiten kijken (het liefst met uitzicht op een boom) is ook al goed voor je zenuwstelsel.
De Ayurvedische gezondheidsleer adviseert om in de winter warm te ontbijten. Ik eet bijvoorbeeld het appeltaartontbijt waarover ik schreef voor EcoGoodies of havermout met banaan (warm in een pannetje 100 ml rijstmelk op, roer er 4 of 5 eetlepels havermout doorheen. Blijf roeren, als het een vaste vorm heeft aangenomen, doe er dan een banaan in stukjes doorheen. Schep het in een kommetje, breek er een handje walnoten overheen en leg er een stukje extra pure chocola op).
Daarnaast zorgt de kleur rood voor warmte. Eet dus lekker rood: ik lunch graag met een salade van granaatappel, feta quinoa en peterselie. Eet je liever vegan, vervang de feta dan voor tofu. Gepofte rode bieten en geitenkaas zijn ook een lekkere basis voor een maaltijd.
Om mijn spieren warm te houden neem ik zo af en toe een warm bad. Voordat ik erin stap giet ik wat sesamolie in een brandertje zodat ik me, zodra ik eruit stap, in kan smeren met warme olie. Zo koelt mijn lichaam niet te snel af, en mijn huid wordt er ook nog eens lekker zacht van.
En verder is het aftellen tot februari…. 

Read Full Post »

Older Posts »