Feeds:
Berichten
Reacties

Posts Tagged ‘literaire woensdag’

Kun je een mooi boek schrijven over een heel lelijk onderwerp? Als je Inge Schilperoord heet in ieder geval wel. Schilperoord is forensisch psycholoog in het Pieter Baan Centrum en schreef een bewonderenswaardig debuut.

Jonathan wordt wegens gebrek aan bewijs vrijgesproken en gaat dus niet naar de tbs-kliniek, zoals hij had verwacht, maar vanuit de gevangenis naar huis. Terug naar zijn moeder, en de hond, waar hij weer elke dag kookt en schoonmaakt en daarna bij de koffie een kaartje legt met zijn moeder.
Wat er precies gebeurd is en waar Johan van beschuldigd is wordt mondjesmaat een beetje -maar nooit helemaal- duidelijk. Maar dat het iets was met een meisje en dat hij zelf ook wel weet dat het niet helemaal goed was, dat is duidelijk. Als blijkt dat zijn moeder een nieuw buurmeisje heeft doet hij ook zijn uiterste best om zo min mogelijk met haar te maken te krijgen. Hij concentreert zich op de oefeningen die hij van de behandelaar in de gevangenis heeft gekregen in de hoop dat hij, als hij ze allemaal gedaan heeft, genezen zal zijn.
Intussen drukt de zomer zwaar op Jonathan en op de astma van zijn moeder. De beklemming van de warmte, van het kleinburgerlijke leven in het vissersdorp en van het leven zonder vrienden is voelbaar.
Voordat ik het boek las dacht ik dat de titel een verhaspeling van ‘huidmond’ was, maar een muidhond blijkt een vis te zijn. Een vis waarvan vroeger gedacht werd dat hij geneeskrachtige gaven had. Als Jonathan een gewond en ondervoed exemplaar mee naar huis neemt hoopt hij wellicht dat de vis hem ook kan helpen, maar het zorgt er alleen maar voor dat het buurmeisje, een dierenliefhebber, niet bij hem weg te slaan is.

Read Full Post »

Ter gelegenheid van de 70e verjaardag van de Canadese auteur Margaret Atwood werd een aantal van haar romans in een speciale editie uitgegeven. Edities waar elke bibliofiel van gaat kwijlen. Ze zijn niet gemakkelijk verkrijgbaar (soms betaal je voor een tweedehands exemplaar meer dan € 70,-) maar zo af en toe vind je er één.
Zo vond ik ‘Surfacing’, de tweede roman van Atwood (haar debuut was The Edible Woman) en zeker niet de meest lijvige van haar werken. In Surfacing gaan twee stellen op een road trip naar het platteland waar de vader van de vrouwelijke (en veelzeggend naamloze) hoofdpersoon woont-en verdwenen is. Onderweg willen de mannen steeds dingen filmen voor een project dat ze ‘Random Samples’ noemen. De vrouwen mogen -of moeten- soms figureren.
Gedurende de roman raakt de hoofdpersoon meer en meer overspoeld door haar jeugdherinneringen die ze in armoede en sociale isolatie doorbracht als Engels-sprekend kind in het overwegend Franstalige Quebeck. De man met wie ze nu reist is niet haar eerste partner, ze is eerder getrouwd geweest en heeft uit die relatie ook een kind waar ze niet over spreekt. De angst om opnieuw zwanger te worden is dwingend aanwezig.
‘Surfacing’ is niet de meest toegankelijke van Atwoods romans, maar ik vond het zelf stukken beter dan ‘On the road’ dat een gelijksoortige structuur kent. De gedachten en problemen van de hoofdpersoon deden me denken aan ‘The Bell Jar’ en ik zou het ook zeker aanraden aan lezers die geïnteresseerd zijn in feministische literatuur in het algemeen en het werk van Atwood in het bijzonder.

Read Full Post »

Er is niet veel voor nodig om mij naar mijn telefoon te doen grijpen en met een paar aanrakingen op mijn scherm een boek te doen bestellen. Vaak is het Oprah die iets aanprijst, soms krijg ik een titel door van mijn schoonmoeder en dit keer was het Trevor Noah die tijdens een uitzending van The Daily Show lyrisch was over een young adult novel toen de auteur te gast was.
Ik had verwacht dat Riot Baby dezelfde stijl en thematiek zou hebben als ‘The hate U give’ en ‘On the come up’ van Angie Thomas maar dat bleek niet zo te zijn. Om te beginnen is Riot Baby eerder een novelle dan een roman: het is relatief dun en het beslaat een groot tijdsvlak. Daarnaast is de stijl een stuk minder rechttoe-rechtaan.
Het verhaal begint als de moeder van Ella op het punt van bevallen staat. Er is oproer in de stad vanwege iemand met de naam King. Nee, niet Martin Luther, maar Rodney, een slachtoffer van police brutality. Zijn ruwe aanhouding was de aanleiding voor rellen in Los Angeles. Tijdens deze rellen wordt Ella’s broertje geboren.
Ella heeft ‘the Thing’: een superpower die ze nog niet helemaal onder controle heeft. Ze kan in een flits iemands toekomst zien maar ze kan ook dingen -mensen- opblazen met de kracht van haar brein. Kan ze haar krachten inzetten om haar broertje te helpen als hij zonder goede reden ineens in de gevangenis terecht komt?
Riot Baby behandelt belangrijke thema’s maar is zo fragmentarisch geschreven dat het niet iedereen aan zal spreken. Wat mij betreft had Tochi Onyebuchi wel iets meer woorden mogen gebruiken zodat het voor meer lezers goed te volgen zou zijn geweest.

Read Full Post »

Zoals ik al eerder schreef doe ik braaf wat mijn schoonmoeder zegt, en tot nu toe heb ik daar geen spijt van. Zo raadde ze me ‘Where the crawdads sing aan (een boek dat ook geselecteerd werd voor de Bookclub van Reese Witherspoon), en die titel maakt grote kans om in mijn top 10 van beste boeken die ik in 2020 heb gelezen terecht te komen.
Dus toen ze vertelde dat ze op haar e-reader zo’n mooi boek had staan aarzelde ik niet om het gelijk te bestellen (een fysiek exemplaar natuurlijk, in hardcover).
De titels lijken wat op elkaar en ook de premisse toont gelijkenis: ook in ‘Where the forest meets the stars’ leeft een jonge vrouw wier leven niet over rozen ging, redelijk afgezonderd in de natuur. Maar dan komt er een meisje. Een meisje dat beweert niet van de planeet aarde afkomstig te zijn maar intussen kou staat te lijden op blote voeten en de pyjamabroek ‘die het meisje van wie ze het lichaam heeft geleend nu eenmaal droeg’.  Joanna weet eerst niet zo goed wat ze met het meisje aan moet, maar besluit haar toch maar wat te eten te geven. Ze vermoedt dat het meisje van huis is weggelopen omdat ze mishandeld werd, want als ze suggereert dat de politie haar misschien kan helpen, dreigt ze weg te lopen.
Ze weet dat ze in de problemen kan komen als ze het meisje onderdak verleent (rare jongens, die Amerikanen) maar ze kan het niet over haar hart verkrijgen om haar de deur te wijzen, dus laat Jo het meisje op de bank slapen van de blokhut waar ze verblijft tijdens haar promotieonderzoek. Gedurende de dag controleert ze de nesten van indigo buntings (de indigogors), vaak in gezelschap van het meisje, dat opmerkelijk slim blijkt te zijn maar nog steeds niet prijs wil geven waar ze nu ‘echt’ vandaan komt.
‘Where the forest meets the stars’ is een echte aanrader voor iedereen die houdt van vogels, natuur, een vleugje romantiek (de mijnheer in kwestie ziet er in mijn hoofd uit als Joaquin Phoenix, doe er je voordeel mee), sympathieke vrouwelijke hoofdpersonen en/of slimme meisjes. De roman is mooi, bij vlagen heel geestig en tegen het einde bloedspannend. Het enige nadeel is het einde: dat is wel heel erg Hallmark-movie eind-goed-al-goed, dat had iets minder zoetsappig gemogen, maar het is Glendy Vanderah vergeven als ze belooft nog veel meer boeken te gaan schrijven. Dit debuut smaakt naar meer.

Read Full Post »

Hèèèèèèèèl lang geleden, ergens aan het einde van de jaren ’90, zat ik op de middelbare school en las tijdens de lessen die me matig interesseerden (biologie, economie) boeken van Isabel Allende. Isabel Allende is niet alleen de meestgelezen hispanic auteur ter wereld, ze is ook het nichtje van de democratisch verkozen linkse president van Chili, die tijdens een coup werd vermoord. Hoewel veel van haar boeken gaan over familie en familiebanden (Het huis met de geesten, Paula) is haar beroemde oom bij mijn weten nog nooit eerder een personage in één van haar romans geweest. Tot nu, in ‘A long Petal of the sea’.
Hoofdpersoon van deze roman is de jonge arts Victor Dalmau, woonachtig in Barcelona als in Spanje de burgeroorlog uitbreekt. Samen met de zwangere vriendin van zijn broer (zijn broer vecht tegen de fascisten van Franko en is onbereikbaar) vlucht hij door de Pyreneeën naar Frankrijk. Daar hebben ze het geluk mee te mogen reizen op de Winnipeg, een door de dichter Pablo Neruda gecharterd schip dat de vluchtelingen naar Chili zal brengen, the ‘long petal of sea and wine and snow’ (het langgerekt bloemblad van wijn en sneeuw).
Victor Dalmau raakt niet alleen bevriend met Pablo Neruda (dichter, Nobelprijswinnaar en later senator) maar wordt de vaste schaakpartner van Salvador Allende, die president van Chili zal worden.

Het begin van deze roman was wat zwaarder en donkerder dan ik over het algemeen van Allende gewend ben, maar dat krijg je van oorlog. Tot op heden wist ik niet veel meer van de Spaanse burgeroorlog dan Guernica (het schilderij van Picasso) en het feit dat er blijkbaar mensen vanuit verschillende landen tegen de fascisten hebben gevochten (Aan het eind van de dag).
De excentrieke personages en romantiek verschijnen pas later in het verhaal ten tonele. Dus is het toch nog een echte Allende.

Read Full Post »

Toen ik in de bioscoop de trailers zag voor de film Little Women met Saoirse Ronan in de hoofdrol dacht ik ‘Daar was toch een redelijk recente film van?’ Maar ik realiseerde me dat de versie met Wynona Ryder en Christian Bale in de hoofdrollen uit 1994 stamde en dat dat al best een tijd geleden was. Ik realiseerde me ook dat ik het boek nog nooit gelezen had.
Dus dat deed ik maar snel even voordat ik de nieuwe film in de bioscoop ging zien.

Ik denk dat moralisme een belangrijke factor is in het tijdloos zijn van een boek. Met andere woorden: een boek met God op elke pagina en het opgeheven vingertje boven elk hoofdstuk is geen lang leven beschoren. Louisa May Alcott heeft met haar hoofdpersoon Jo een personage geschetst waar veel meisjes zich in zullen herkennen: avontuurlijk, tegendraads en stoer, maar lief en zorgzaam als het moet. Ze is zeker geen meisje zoals dat in het Amerika van eind 19e eeuw (ja, zo oud is dat boek) de bedoeling was. En ik denk dat iedereen wel de scène kent waarin haar beste vriend haar ten huwelijk vraagt en ze ‘nee’ zegt omdat ze A. helemaal niet trouwen wil en B. weet dat hun karakters alleen maar zouden botsen.
Het grappige is…die scène zit helemaal niet in het boek. En professor Bhaer, die ik in de film van 1994 zo leuk vond (en in de nieuwe film ook bepaald niet tegen valt), die komt ook in heel ‘Little Women’ niet voor. ‘Little Women’ vertelt het verhaal van de vier zussen die opgroeien ten tijde van de Amerikaanse Burgeroorlog. Hun vader vecht aan het front (aan de goede kant natuurlijk) en ze hebben het bepaald niet breed, maar zijn altijd bereid het weinige dat ze hebben te delen met anderen. Dat maakt van hen geen heilige boontjes want ze hebben onderling vaak genoeg ruzie.
In de film worden de gebeurtenissen uit deze roman in flashback getoond en het heden is waarschijnlijk gebaseerd op het vervolg ‘Good Wives’. Dus Joey uit Friends kan met een gerust hart het boek weer uit de vriezer halen: hoe ernstig de dingen er soms voor staan in ‘Little Women’, alles loopt goed af. Dat valt voor het vervolg nog maar te bezien.

Read Full Post »

‘En intussen, terwijl ik mijn fiere idealen voor een rechtvaardige samenleving met zwarte koeienletters in mijn wapperende banier schreef en lange, doorwrochte stukken produceerde in ernstige kranten, siepelden mijn kinderen en mijn geliefden weg en liet ik ze gaan. Dat kwam niet door het werk. (…) Het gebeurde gewoon en ik weet nog steeds niet waarom of waardoor.’

Oud-politica en auteur van een aantal non-fictie bestsellers Katharina Mercedes Donker krijgt het verzoek om mee te werken aan haar biografie. Die biografie vindt ze niet zo nodig, maar als ze haar medewerking niet verleent kom ie er ook wel, dus misschien kan ze beter toch…
Het verzoek, en de kat-en-muis-achtige gesprekken met de (wel of niet) biograaf zorgen ervoor dat ze terugdenkt aan haar jeugd. Opgegroeid in een arbeidersgezin met een wrokkige vader die tegen de fascisten vocht in Spanje en vervolgens statenloos werd. Katherina, de weerspannige en briljante dochter die naar het gymnasium ging en vervolgens haar studie combineerde met werken in het volkscafé van haar oom en tante.
Maar ze blijft niet in Amsterdam: naar Parijs gaat ze, naar Barcelona, naar de DDR en naar Suriname. Ze wordt minister, moeder en feministisch boegbeeld. Maar dat wil niet zeggen dat alles gaat zoals het de bedoeling was. De mensen van wie ze echt gehouden heeft glippen haar door de vingers en wat is er nou eigenlijk van al die goede bedoelingen en idealen terecht gekomen?

Ik ben groot liefhebber van het werk van Nelleke Noordervliet en ook met ‘Aan het eind van de dag’ heeft ze weer een meeslepende roman geschreven. Hoofdpersoon Katherina Donker is een beetje een kreng, maar ik houd van haar. Ze is een vrouw waar je alleen maar groot respect voor kunt hebben: ze liep voorop in de tijd van Man Vrouw Maatschappij en Dolle Mina. Iemand die durfde en ver kwam. Maar wat blijft daar van over aan het eind van de dag?

Read Full Post »

Older Posts »