Feeds:
Berichten
Reacties

Posts Tagged ‘black history month’

Ik kende hem nog van DWDD, waar hij vertelde over zijn roman Fretz2025, en van een vrij succesvolle deelname aan De Slimste, vorig jaar. Omdat ik Fretz2025 een lekker vlot leesbare en geestige roman vond kon ik ‘Onder de paramariboom’ natuurlijk niet laten liggen, de laatste keer dat ik fysiek aanwezig was in een boekhandel. Vooral niet omdat het boek de Boekhandelsprijs 2019 had gekregen.
Net als bij ‘Fretz 2025’ weet ik niet zo goed waar de waarheid ophoudt en de roman begint, maar dat maakt niet uit, het boek is in ieder geval sterk autobiografisch te noemen. Als klein jongetje zei Johan, zoon van een Fries-Frans-Canadese vader die nazi-Duitsland was ontvlucht en vooral niet Duits genoemd wil worden en een Surinaamse moeder, dat zijn moeder ‘uit de paramariboom’ kwam, daar kwamen zwarte mensen vandaan zoals zijn moeder en Ruud Gullit. Toen hij ouder werd wist hij wel dat het ‘Paramaribo’ moest zijn en dat het de hoofdstad was van een klein land in Zuid-Amerika, maar veel affiniteit met zijn moeder’s land had hij niet. Sterker nog, hij had bijna alle landen op het continent bezocht (waar niemand ooit van ‘Surinam’ had gehoord), behalve Mama Sranan.
Maar nu, nu hij bijna dertig is, komt daar verandering in. Hij wordt uitgenodigd om op de vooravond van de verkiezingen een toespraak te houden bij een bijeenkomst, dus vliegt hij naar Paramaribo. Zijn moeder zal hem enkele dagen later achterna vliegen. ‘Onder de paramariboom’ is het verslag van die kleine week waarin Johannes alle ‘tori’s’ (verhalen) over zijn familie zal horen, het huis zal zien waarin zijn moeder is opgegroeid en flink veel sambal bij de pom eet om te bewijzen dat hij geen bakra is. Het heden wordt afgewisseld met flashbacks naar Johannes’ kindertijd die allesbehalve zorgeloos was: zijn moeder was van de paramariboom geplukt en terechtgekomen in Veenendaal. Ze wilde naar de kunstacademie, maar haar broers en zussen besloten dat dat geen geaccepteerd carrièrepad was. Ze worstelde met een depressie in een land waar ze niet aarden kon. En toen leek het de behandelend arts een goed idee dat ze een kind kreeg, het kind met wie ze nu door de straten van haar jeugd loopt.
Het is knap hoe geestig en luchtig ‘Onder de paramariboom’ is ondanks het ‘ach jochie toch’ gevoel dat mij als lezer meerdere malen bekruipt en gelukkig ook tweemaal door een personage wordt uitgesproken.

Read Full Post »

Het was ongetwijfeld één van de duurste boeken van het afgelopen jaar (vooral in de Nederlandse vertaling), maar je kreeg er dan ook wel heel veel bladzijdes voor. En dat was dan nog maar het eerste deel van wat samen de autobiografie van voormalig president van de Verenigde Staten Barack Obama moet vormen. Dat hij van plan is een hele boekenkast te vullen met zijn memoires is niet zo vreemd, hij mag eindelijk weer uitweiden zonder dat een campagneleider of chief of staff ‘korter!’ roept als Maxime Hartman tegen een mijnheer met een aardewerken broodmandje.
Want Obama is niet van de quick and dirty oneliners, Obama is van het ‘aan de ene kant’ en ‘aan de andere kant’ en de hele voorgeschiedenis van meerdere kanten bekijken. Of, zoals een campagneleider het ooit samenvatte na een proef-debat: ‘U heeft een tien voor de spreekbeurt, maar nul stemmen gewonnen.’
En dat zijn de anekdotes die de lezer het meest zullen bijblijven na het lezen van ‘A promised land’: de zelfspot waarmee Obama deze voorvallen opschrijft. Dat, en de fragmenten waarin hij over zijn dochters schrijft, maken ‘A promised land’ meer dan alleen politieke memoires. Toch is het dat bovenal: een dikke pil over politiek. Over campagnevoeren, over het nemen van beslissingen, over puinruimen tijdens een economische recessie waar de vorige president je mee heeft opgezadeld, over een oorlog die je ook hebt geërfd en waar je nooit vóór was maar waar je nu het beste van moet zien te maken en over senator Mitch McConnell die eruit ziet als een meer dan 100 jaar oude schildpad maar zich gedraagt als een slang (mijn woorden, niet die van Obama) en alles maar dan ook àlles dwarsboomt wat Obama door de senaat wil krijgen.
Wie een easy read á la ‘Becoming’ (het boek van mevrouw Obama) verwacht komt bedrogen uit. A promised land is bij tijd en wijle pittige kost en alleen aan te raden aan mensen die geïnteresseerd zijn in politiek. Of zoals iemand op GoodReads het samenvatte: ‘Well, that was…thorough.
En dat is het, doordacht en gedegen en goed onder woorden gebracht met af en toe wat kurkdroge humor. Precies zoals Obama zelf.

Read Full Post »

De roman, die zich afspeelt in het Ohio van 1873 , vertelt het verhaal van Sethe die met Denver -haar enig overgebleven kind- in het huis van haar onlangs overleden schoonmoeder woont. Het is algemeen bekend dat het spookt in het huis waarin de vrouwen wonen, dus krijgen ze zelden bezoek. Tot op een dag Paul D. op bezoek komt, een man die Sethe nog kent uit de tijd dat ze op de plantage Sweet Home woonde. De geest van het huis verzet zich hevig tegen zijn aanwezigheid maar geeft zich gewonnen. Daarna stuit hij alleen nog op wat afwijzing van dochter Denver, maar hij lijkt erop dat hij en Sethe een nieuw soort gezin kunnen vormen. Maar dan, na een uitje, treffen ze een jonge vrouw op de stoep die zegt dat ze ‘Beloved’ heet. Een mooie naam, vindt Sethe, het is hetzelfde woord als dat éne dat op de grafsteen van haar overleden dochter staat. Ze kon zich slechts één woord veroorloven dus koos ze het tweede woord van de toespraak die werd gehouden bij de begrafenis: ‘Dearly Beloved’ werd ‘Beloved’, een passende naam voor een baby die nog naamloos was.
Wat er gebeurde met het dochtertje wordt langzaamaan duidelijk aan de hand van flashbacks (of, zoals Sethe zegt, rememories). Dit verleden zal uiteindelijk ook een wig drijven tussen Sethe en Paul D. (met het oog op spoilers houd ik de bespreking deze week kort). 

Beloved is een moderne klassieker die is gebaseerd op het leven van Margaret Garner en opgedragen aan de ‘sixty million and more’: dodelijke slachtoffers van de transatlantische slavenhandel.

Read Full Post »

Toen hoofdpersoon Starr een jaar of twaalf was vond haar vader het tijd voor the talk. Of beter gezegd: the talks, die één over hoe het zo’n beetje zat met seks, en de andere over hoe ze zich moest gedragen tegenover de politie: doe wat ze je opdragen, zorg ervoor dat ze je handen kunnen zien, maak geen onverhoedse bewegingen, spreek niet voor je beurt. En onthoud het gezicht van de agent, of, nog beter, zijn badge-nummer.’
Het is dat tweede gesprek waar Starr aan moet denken als de auto, waarin ze een lift krijgt van een jeugdvriend, aan de kant wordt gezet. De auto van Khalil, de jeugdvriend, zou een kapot achterlicht hebben. Als lezer voel je al aan dat het eerder iets te maken zal hebben met Tupac die door de stereo klonk en het feit dat de twee jongeren (beiden 16 jaar oud) in ‘Garden Heights’ wonen.
Vlak voordat ze worden aangehouden legt Khalil aan Starr uit waarom de teksten van Tupac nog steeds actueel zijn. ‘Weet je waar Thug Life voor staat? The hate u give little infants fucks everybody.’
Ze kan dan nog niet weten hoe waar die woorden zijn. Wat ze al wel snel merkt, is dat de ouders van Khalil met hem niet the talk hebben gehad.

Dit boek is een heel seizoen the Wire, die éne heftige scène in Dear White People, dat hartverscheurende filmpje waarin de verloofde van Philando Castille beleefd blijft tegen de agent die hem net zonder aanleiding doodschoot. Is het een bildungsroman, een Young Adult Novel of behoort het tot de categorie crime? Dat maakt helemaal niet uit, het is een boek dat gelezen moet worden. De stem van Angie Thomas is een wapen en ze zet het in to do good. Luister. Lees.

Read Full Post »

Hoeveel ellende kan een boek aan zonder dat het kitsch wordt? ‘A little life’ ging over de grens heen, ‘Sing unburied sing’ weet beter te doseren en dankzij de schrijfstijl van Jasmyn Ward blijft ‘mooi’ de boventoon voeren.
Het eerste hoofdstuk van ‘Sing, unburied, Sing’ zien we door de ogen van Jojo, een 13-jarige jongen van gemengde afkomst (zijn vader is wit, zijn moeder African American (en deels native?). Samen met zijn 3-jarige zusje woont hij bij zijn grootouders. Zijn moeder waait op onregelmatige tijden aan. Zijn grootvader, op wie hij veel lijkt, is zijn voorbeeld. Hij luistert graag naar hem als hij verhalen vertelt.
Leonie is dertig en verslaafd aan crystal meth. De vader van haar twee kinderen zit in de gevangenis maar komt binnenkort vrij.
Ondanks dat haar vader het een slecht idee vindt, neemt ze haar twee kinderen mee om Michael, haar vriend, op te gaan halen. Ze weet dat zijn ouders, die niets van haar en haar kinderen moeten weten, het niet zullen doen.
Onderweg wordt er iemand ziek, moeten de kinderen wennen aan de mensen die hun biologische ouders zijn en kruipt er een verstekeling in de auto.
Doordat de hoofdstukken afwisselend door Jojo en Leonie (en later ook nog door een ander personage) verteld worden was ik af en toe kwijt wie ik nu ook alweer ‘was’. Verder is het knap hoe Ward het verhaal over een gezin waarin zoveel ellende heeft plaatsgevonden (tienerzwangerschap, een vermoorde zoon en een moeder die op sterven ligt) niet melodramatisch weet te maken. Het is echt, pijnlijk en mooi zoals het leven is. 

Read Full Post »